ThS. Lại Hồng Minh

Viện Nghiên cứu Chiến lược, Chính sách Công Thương

Tóm tắt: Bài viết sử dụng thống kê mô tả, so sánh cơ cấu và phân tích chức năng trên dữ liệu thứ cấp để đánh giá thương mại Hưng Yên giai đoạn 2021–2025. Kết quả cho thấy quy mô thị trường mở rộng, nhưng năng lực tổ chức nguồn hàng, liên kết nhà cung cấp và tích hợp dịch vụ logistics còn hạn chế. Bài viết đề xuất cơ cấu lại đến năm 2030 theo bốn nội dung: chủ thể; thị trường và kênh phân phối; không gian thương mại; liên kết và dịch vụ hỗ trợ. Trọng tâm là nâng hiệu quả thực hiện chức năng phân phối, gắn hỗ trợ doanh nghiệp với giao dịch duy trì và khai thác hạ tầng theo nhu cầu thực tế.

Từ khóa: Hưng Yên; cơ cấu lại thương mại; hệ thống phân phối; thương mại điện tử; logistics.

1. Đặt vấn đề

Sau hợp nhất Hưng Yên và Thái Bình theo Nghị quyết số 202/2025/QH15 (Quốc hội, 2025), tỉnh Hưng Yên có diện tích 2.638 km², dân số 3,568 triệu người, với không gian phát triển từ khu vực tiếp giáp Hà Nội đến ven biển. Địa bàn tỉnh kết hợp các khu vực công nghiệp, đô thị, vùng sản xuất nông nghiệp, thủy sản và dịch vụ cảng. Sự mở rộng này làm tăng nguồn hàng, nhu cầu tiêu thụ và yêu cầu kết nối giữa các khu vực. Vì vậy, cơ cấu lại thương mại cần đáp ứng đồng thời nhu cầu mua sắm của dân cư, cung ứng vật tư cho sản xuất, tiêu thụ nông sản, phát triển thị trường liên vùng và hỗ trợ xuất nhập khẩu.

Đến năm 2030, phát triển công nghiệp, đô thị hóa và thu nhập gia tăng tiếp tục làm thay đổi nhu cầu sản xuất, tiêu dùng tại Hưng Yên. Thương mại điện tử thúc đẩy kết hợp bán hàng trực tiếp với trực tuyến, trong khi tiêu chuẩn thị trường và yêu cầu bảo vệ môi trường ngày càng cao. Hoạt động thương mại vì vậy cần đáp ứng tốt hơn về chất lượng hàng hóa, truy xuất nguồn gốc, thời gian giao hàng, thanh toán và khả năng thích ứng với biến động nguồn cung. Đồng thời, mô hình chính quyền địa phương hai cấp đặt ra yêu cầu thống nhất dữ liệu, phân định rõ trách nhiệm và tăng cường phối hợp quản lý trên toàn tỉnh.

Giai đoạn 2021–2025, quy mô thương mại Hưng Yên tiếp tục mở rộng. Theo số liệu được tổng hợp năm 2025, doanh thu bán lẻ hàng hóa đạt 119.924 tỷ đồng; toàn tỉnh có 315 chợ, 39 siêu thị và 4 trung tâm thương mại. Tuy nhiên, sự mở rộng mạng lưới chưa khắc phục được những hạn chế về tổ chức nguồn hàng, tham gia chuỗi cung ứng của nhà máy và phối hợp kho bãi, vận tải, giao nhận. Vấn đề nghiên cứu là xác định những chức năng và quan hệ cần điều chỉnh để nâng hiệu quả thương mại trong không gian kinh tế sau hợp nhất.

Bài viết tập trung vào thương mại hàng hóa và các dịch vụ trực tiếp hỗ trợ lưu thông, gồm vận tải hàng hóa, kho bãi, bảo quản, giao nhận và thanh toán gắn với giao dịch thương mại. Mục tiêu là nhận diện hạn chế của cơ cấu hiện có và đề xuất hướng điều chỉnh đến năm 2030.

Về khung phân tích, cơ cấu thương mại được xem xét qua bốn nội dung: chủ thể; thị trường, loại hình và kênh phân phối; không gian; liên kết và dịch vụ hỗ trợ. Cơ cấu lại là điều chỉnh chức năng, quan hệ và phân bổ nguồn lực giữa các bộ phận nhằm nâng hiệu quả lưu thông, không chỉ thay đổi tỷ trọng.

Về phương pháp, bài viết sử dụng thống kê mô tả, so sánh tỷ trọng và phân tích chức năng trên số liệu thứ cấp. Số liệu giai đoạn 2021–2025 được sử dụng theo phạm vi tỉnh sau hợp nhất như báo cáo tổng hợp; chỉ tiêu riêng địa bàn cũ và thông tin cập nhật năm 2026 được ghi rõ.

Thông tin chi tiết bài viết tại đây