a) Tên nhiệm vụ: “Nghiên cứu đề xuất giải pháp thúc đẩy hoạt động thương mại điện tử xuyên biên giới B2B cho một số ngành hàng tiêu biểu của Việt Nam”

- Loại nhiệm vụ: Nhiệm vụ khoa học và công nghệ cấp Bộ.

- Mã số: ĐTKHCN.088/25.

- Cơ quan chủ quản: Bộ Công Thương

b) Tổ chức chủ trì nhiệm vụ:

Viện Nghiên cứu Chiến lược, Chính sách Công Thương.

c) Chủ nhiệm nhiệm vụ và người tham gia chính

- Chủ nhiệm nhiệm vụ: ThS. Nguyễn Thanh Vân Hằng

- Thư ký nhiệm vụ: ThS. Nguyễn Thị Hiền Minh

- Các thành viên chính:

1. ThS. Nguyễn Thị Hải Lý;
2. ThS. Hoàng Việt Hà;
3. ThS. Vũ Thanh Tuấn.

d) Mục tiêu của nhiệm vụ

Nghiên cứu luận cứ khoa học, đề xuất giải pháp thúc đẩy hoạt động thương mại điện tử xuyên biên giới B2B cho một số ngành hàng tiêu biểu (dệt may, nội thất gỗ) của Việt Nam

đ) Kết quả thực hiện nhiệm vụ

Nhiệm vụ không chỉ tiếp cận theo “mô hình thương mại điện tử” hoặc chỉ theo “chủ thể: Nhà nước/doanh nghiệp”, mà tiếp cận thương mại điện tử xuyên biên giới B2B như một hệ sinh thái vận hành xuất khẩu số, trong đó doanh nghiệp dệt may và nội thất gỗ là chủ thể trung tâm, Nhà nước và nền tảng/hệ sinh thái hỗ trợ là điều kiện thúc đẩy. Kết quả nghiên cứu cho thấy thương mại điện tử xuyên biên giới B2B có ý nghĩa ngày càng quan trọng đối với hoạt động xuất khẩu của Việt Nam, đặc biệt là hai ngành xuất khẩu tiêu biểu: dệt may và nội thất gỗ. Đây là phương thức giúp doanh nghiệp mở rộng thị trường, đa dạng hóa kênh tiếp cận khách mua quốc tế, giảm phụ thuộc vào một số kênh giao dịch truyền thống, nâng cao năng lực quản trị dữ liệu và tăng khả năng tham gia sâu hơn vào chuỗi giá trị toàn cầu. Mặc dù vậy, việc tham gia thương mại điện tử xuyên biên giới B2B của doanh nghiệp Việt Nam vẫn còn nhiều điểm nghẽn. Đối với ngành dệt may, hạn chế nổi bật nằm ở hiện diện số, chuẩn hóa catalogue điện tử, khai thác dữ liệu khách hàng, xử lý inquiry/RFQ, xây dựng thương hiệu B2B và đáp ứng các yêu cầu về truy xuất, lao động, môi trường. Đối với ngành nội thất gỗ, khó khăn chủ yếu nằm ở logistics quốc tế, chi phí vận chuyển, quy cách đóng gói, kiểm dịch, nguồn gốc gỗ hợp pháp, chứng chỉ bền vững và năng lực xây dựng niềm tin với khách mua quốc tế.

Trên cơ sở xác định các điểm nghẽn trên, nhiệm vụ đề xuất hệ thống giải pháp gồm ba hướng chính:

+ Thứ nhất, về phía Nhà nước, cần hoàn thiện khung chính sách, pháp luật về thương mại điện tử xuyên biên giới B2B; tăng cường tận dụng các FTA; phát triển hạ tầng số và nền tảng hỗ trợ; đào tạo, tư vấn và phổ biến kiến thức cho doanh nghiệp; đồng thời tăng cường cơ chế giám sát, xác thực và hỗ trợ tuân thủ.

+ Thứ hai, về phía doanh nghiệp, cần xây dựng năng lực quản trị thương mại điện tử xuyên biên giới B2B; đầu tư phát triển năng lực sản xuất và tiêu chuẩn hóa sản phẩm xuất khẩu; xây dựng thương hiệu và marketing quốc tế; đổi mới công nghệ và chuyển đổi số; tăng cường liên kết hệ sinh thái; phát triển bền vững; tối ưu logistics, đóng gói và tổng chi phí giao hàng.

+ Thứ ba, về phía hệ sinh thái hỗ trợ, cần phát triển các công cụ hướng dẫn thực hành, mô hình tư vấn, chương trình thí điểm, nền tảng hỗ trợ trực tuyến và cơ chế cập nhật thường xuyên để doanh nghiệp có thể chuyển hóa kiến thức thành năng lực vận hành thực tế.

Trong mỗi nhóm giải pháp đồng thời đưa ra các giải pháp riêng theo đặc thù từng ngành (dệt may và nội thất gỗ).

Nhìn chung, nhiệm vụ đã hoàn thành các mục tiêu đề ra. Kết quả nghiên cứu có thể sử dụng làm cơ sở tham khảo cho việc hoàn thiện chính sách, thiết kế chương trình hỗ trợ doanh nghiệp, xây dựng tài liệu hướng dẫn thực hành và triển khai các mô hình thí điểm thúc đẩy thương mại điện tử xuyên biên giới B2B trong giai đoạn tới.

e) Thời gian thực hiện:

- Thời gian bắt đầu: tháng 6 năm 2025

- Thời gian kết thúc: tháng 5 năm 2026

g) Kinh phí thực hiện:

Tổng kinh phí : 450.000.000 đồng (Bốn trăm năm mươi triệu đồng)

Nguồn kinh phí: Ngân sách nhà nước